İçeriğe atla

S Psikoloji Sözlüğü

Self

Bilinçli ve bilinçsiz, zihinsel ve fiziksel tüm karakteristik özelliklerden oluşan bireyin bütünlüğü. kişisel kimlik, varlık ve deneyimle ilgili temel referansının yanı sıra, terimin psikolojideki kullanımı geniş kapsamlıdır. william james’e göre, benlik ya değerlendirmenin hedefi olarak kişiye (yani, kişi iç gözlemsel olarak nasıl yaptığını değerlendirir) ya da eylemliliğin kaynağı olarak kişiye (yani, kişi algı, düşünce ve davranış düzenlemesinin kaynağını kişinin bedenine veya zihnine atfeder) atıfta bulunabilir. carl jung, benliğin geç olgunluğa ulaşılana kadar tamamlanmayan bir bireyleşme süreciyle kademeli olarak geliştiğini savunmuştur. alfred adler, benliği bireyin yaşam tarzıyla, tatmin arayışıyla özdeşleştirmiştir. karen d. horney, kişinin gerçek benliğinin, idealize edilmiş benlik imajının aksine, kişinin büyüme ve gelişmeye yönelik benzersiz kapasitelerinden oluştuğunu savunmuştur. gordon w. allport, benlik yerine proprium sözcüğünü kullanmış ve bunu bireyin giderek gelişen beden algısı, kimliği, özdeğeri ve kişisel değerler, tutumlar ve niyetler dizisinden oluşan özü olarak düşünmüştür. avusturya doğumlu abd’li psikanalist heinz kohut (1913-1981) bu terimi kişinin bireyselliği, zaman ve mekanda sürekliliği, özerkliği, yeterliliği, motivasyonu, değerleri ve arzularına ilişkin tutarlı, istikrarlı (ancak dinamik) bir deneyim duygusunu ifade etmek için kullanmıştır; bu duygunun kişinin erken yaşamındaki önemli figürler tarafından empatik olarak desteklenen sağlıklı narsistik gelişim yoluyla ortaya çıktığına ve tersine, narsistik gelişimsel başarısızlığın kırılgan veya tutarsız bir benlik duygusuna yol açtığına inanmıştır. benlik psikolojisine bakınız. ayrıca bakınız sahte benlik; çoklu benlikler; fenomenal benlik; benlik duygusu; gerçek benlik.

İlgili kavramlar