Sosyal Karşılaştırma Teorisi

İnsanların kendi yeteneklerini ve tutumlarını, öz imaj ve öznel refahta önemli bir rol oynayan bir süreçte başkalarınınkiyle ilişkili olarak değerlendirdiği önermesidir. teoride üç tür sosyal karşılaştırma önerilmektedir: (a) yukarı doğru sosyal karşılaştırma veya kişinin kendisini kendisinden daha iyi olduğu düşünülen biriyle karşılaştırması (örneğin, daha fazla servete veya maddi mala, daha yüksek sosyal konuma, daha fazla fiziksel çekiciliğe sahip olarak); (b) aşağı doğru sosyal karşılaştırma veya kişinin kendisini kendisi kadar iyi olmadığı düşünülen biriyle karşılaştırması; ve (c) yanal sosyal karşılaştırma veya kişinin kendisini az çok eşit olduğu düşünülen bir başkasıyla karşılaştırması. geleneksel olarak, sosyal karşılaştırma teorisi yukarı doğru karşılaştırmaların aşağılık duygusunu teşvik ettiğini ve bu nedenle benlik kavramında olumsuz değişikliklerle (zıtlık etkisi) ilişkili olduğunu savunmuştur, ancak son araştırmalar, koşullara bağlı olarak, yukarı doğru karşılaştırmaların bunun yerine ilhamı teşvik edebileceğini ve benlik kavramında olumlu değişikliklerle (asimilasyon etkisi) ilişkili olabileceğini öne sürmektedir. örneğin, insanlar yukarı doğru karşılaştırma yapılan bir hedefle yakın bir ilişki içinde olduklarında yeteneklerini daha yüksek değerlendirme eğilimindeyken, hedef uzak olduğunda veya sevilmediğinde daha düşük değerlendirme eğilimindedir. insanların kendilerini başkalarıyla (karşılaştırma grupları ya da referans grupları) kıyaslama biçimleri ilk olarak 1954 yılında leon festinger tarafından tanımlanmıştır.